Cháy bìa lá, lem lép hạt lúa là gì? Nguyên nhân và giải pháp

1. Bệnh cháy bìa lá lúa là gì?

Bệnh cháy bìa lá (bạc lá vi khuẩn) do tác nhân Xanthomonas oryzae pv. Oryzea gây ra. Bệnh phát triển mạnh từ giai đoạn cuối đẻ nhánh, làm đòng, trổ.

Đặc điểm của bệnh bìa lá lúa:

• Vi khuẩn xâm nhập qua khí khổng hoặc vết xây xát trên lá. Vết bệnh ban đầu là những đốm hoặc sọc úng nước xuất hiện ở rìa lá, hay gần chót lá.

• Vết bệnh có màu xám xanh, sau chuyển vàng nhạt , đến trắng sáng. Ranh giới giữa phần bệnh và không bệnh có hình dợn sóng ( răng cưa).

• Trong điều kiện ẩm độ cao bệnh lây lan rất nhanh, trên vết bệnh xuất hiện giọt dịch vi khuẩn, vàng đục . Bệnh nặng lá bị khô và giảm năng suất đáng kể.

Hình ảnh bệnh cháy bìa lá lúa

2. Bệnh lem lép hạt lúa là gì?

Lem lép hạt lúa là hội chứng phổ biến xuất hiện ở giai đoạn trổ bông, do 13–14 loài nấm và 3–4 loài vi khuẩn (kết hợp tác động của côn trùng) gây ra.

Đặc điểm của bệnh lem lép hạt lúa:

• Bệnh khiến vỏ trấu sậm màu biến đổi từ màu nâu đến lốm đốm đen trên hạt lúa. Hạt có gạo (lem) và hạt lúa lép hoàn toàn (lép) vừa làm giảm năng suất vừa làm kém phẩm chất.

Hạt lúa bị lem và lép do nấm

Lem lép hạt do vi khuẩn

3. Điều kiện phát sinh – phát triển của bệnh cháy bìa lá, lem lép hạt

• Thời tiết mưa nhiều, gió mạnh, bão tạo điều kiện thuận lợi để vi khuẩn phát sinh và lây lan.
• Gieo sạ dày, thừa đạm, giống lúa thơm mẫn cảm, ruộng ngập sâu kéo dài,.. là các điều kiện thuận lợi cho bệnh phát triển
• Bệnh lây lan theo nước, gió và quá trình tiếp xúc phần bệnh – chưa bệnh.

4. Ảnh hưởng của bệnh cháy bìa lá, lem lép hạt

• Giảm năng suất nghiêm trọng: Làm tăng tỷ lệ hạt lép, lửng, giảm số hạt chắc trên bông, thất thu sản lượng.

• Suy giảm chất lượng gạo: Hạt thâm đen, biến màu, ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị thương phẩm.

• Làm cây lúa suy yếu: Giảm quang hợp, kém hấp thu dinh dưỡng, dễ chết rạc khi nhiễm nặng.

• Gia tăng rủi ro dịch hại: Cây bệnh tạo điều kiện cho sâu bệnh khác phát triển và lây lan nhanh trong điều kiện mưa ẩm.

5. Biện pháp phòng trừ

5.1. Biện pháp canh tác:

• Chọn giống lúa ít nhiễm bệnh
• Làm đất kỹ, giải độc hữu cơ, sạ thưa, bón phân cân đối NPK, bón đầy đủ canxi, silic, kali.
• Không để nước ngập sâu kéo dài.

5.2. Biện pháp hóa học:

• Vào giai đoạn cuối đẻ nhánh, nuôi đòng nếu xuất hiện bệnh Cháy bìa lá do vi khuẩn có thể sử dụng Agrilife 100SL với liều 30ml/25 lít.
• Vào giai đoạn lúa trổ đến chín:
  • Phun lần 1 (lúc lúa trổ lẹt xẹt): 25ml Agrilife 100SL +25ml Keviar 325SC/25 lít để kiểm soát bệnh từ lúc lúa trổ lẹt xẹt đến trổ đều.
  • Phun lần 2 (lúc lúa trổ đều): 25ml Agrilife 100SL +25ml Keviar 325SC/25 lít để kiểm soát sạch bệnh từ lúc lúa trổ đều đến chín

5.3. Thông tin sản phẩm

Thuốc trừ bệnh hữu cơ Agrilife 100SL chuyên gia diệt khuẩn:

• Khô nhanh vết bệnh, chặn đứng lây lan.
• Cơ chế khác biệt hạn chế kháng thuốc.
• 100% axit hữu cơ tiến tiến an toàn cho mọi giai đoạn cây trồng.
• Giúp hạt lúa vàng sáng, chắc hạt.

Keviar 325SC đặc trị nấm bệnh

• Thành phần chứa 2 hoạt chất trừ nấm thế hệ mới: Azoxystrobin, Difenoconazole
• Bổ sung thêm phụ gia giúp cây tăng đề kháng, trừ bệnh nhanh
• Dạng huyền phù, không gây nóng bông

Cháy bìa lá và lem lép hạt có thể gây thất thu lớn nếu không xử lý kịp thời trong điều kiện mưa ẩm. Kết hợp canh tác hợp lý và phun phòng đúng giai đoạn giúp bảo vệ năng suất, chất lượng gạo. Chủ động theo dõi ruộng để phòng trừ bệnh cháy bìa lá, lem lép hạt lúa hiệu quả.

(Nguồn: Hợp Trí Summit)